|
Zanim wyjdziemy przed dom, by
obserwować gwiazdy zmienne, musimy mieć precyzyjnie zaplanowane, które
gwiazdy i w jakiej kolejności będziemy obserwować. Chaotyczne błądzenie
po niebie i wśród map jest tylko stratą czasu. Dlatego na
zaplanowanie naszych obserwacji nie powinniśmy żałować czasu np.
podczas pochmurnych wieczorów.
Doboru gwiazd do obserwacji powinniśmy
dokonać na podstawie oceny pewnych czynników, takich jak posiadane
instrumenty, mapki czy doświadczenie. Na początku powinniśmy raczej
skupić się na gwiazdach stosunkowo jasnych i regularnie zmieniających
swoją jasność, o amplitudzie przekraczającej 1 mag. W przypadku
gwiazd regularnie zmieniających swoją jasność warto z efemeryd
wyliczyć przewidywany moment ich maksimum lub minimum. Taki moment można
wyliczyć ze wzoru:
Max = Mo + P*E
gdzie:
Moment maksimum wyznaczamy dla gwiazd
pulsujących. W przypadku gwiazd zaćmieniowych interesuje nas sam
moment zaćmienia, czyli minimum jasności gwiazdy.
Za najlepsze gwiazdy do zdobycia doświadczenia
obserwacyjnego powszechnie uważane są mirydy, które mają duże
amplitudy zmian jasności jak i okresy, co nie jest bez znaczenia w
przypadku dłuższych okresów niepogody. Nawet kilkunastodniowe przerwy
w obserwacjach tych gwiazd nie są w stanie zniweczyć naszego
dotychczasowego trudu, co wydaje się mocnym argumentem w przypadku młodych
obserwatorów, nie dysponujących jeszcze odpowiednią ilością
samozaparcia i uporu obserwacyjnego.
Na pierwsze wieczory nie należy
wybierać dużej ilości gwiazd do obserwacji. Raczej należy poprzestać
na kilku. Potem, w miarę zdobywania coraz większej wprawy w
wyszukiwaniu interesujących nas gwiazd możemy dobierać sobie nowe. Z
czasem okaże się, że w ciągu jednej godziny jesteśmy w stanie
wykonać oceny jasności nawet 30-tu gwiazd zmiennych, z czego w większości
przypadków nie zaglądając do jakichkolwiek materiałów.
Jak często obserwować gwiazdy
zmienne? To zależy jakie. Jeśli chodzi o gwiazdy długookresowe, typu
miry, to w zupełności wystarczy ocena jej jasności co kilka dni,
warto jednak w okolicach maksimum jej jasności zwiększyć intensywność
naszych obserwacji. W przypadku gwiazd krótkookresowych nasze oceny
powinny być wykonywane w miarę możliwości jak najczęściej, jednak
nie więcej niż raz na dobę - to po prostu mija się z celem. Dla
gwiazd zaćmieniowych sprawa ma się tu z goła odmiennie, bo zmuszeni
jesteśmy w tym przypadku do wykonania co najmniej kilku ocen jasności
takiej gwiazdy w ciągu jednej nocy, gdyż jej zaćmienie nie trwa
zwykle dłużej niż kilka godzin. Obserwacje wykonywane poza tym
okresem są w zasadzie mało przydatne. Wyjątkiem są tu zaćmieniowe
typu b Lyr i W UMa, gdyż ich jasność
zmienia się w sposób ciągły.
|